म्युच्युअल फंड मध्ये गुंतवणूक करताना NAV हा शब्द वारंवार येतो.
पण बऱ्याच लोकांना नक्की माहीत नसते — NAV म्हणजे काय? ते कसे ठरते? कमी NAV असलेला Fund घ्यावा का? आपल्या गुंतवणुकीवर त्याचा काय परिणाम होतो?
आज आपण हे सर्व अगदी सोप्या मराठी भाषेत समजून घेणार आहोत!
NAV म्हणजे काय? (What is NAV?)
NAV म्हणजे Net Asset Value.
हे एका Mutual Fund Unit ची किंमत सांगते. जसे Share Market मध्ये एका शेअरची किंमत असते, तसेच Mutual Fund मध्ये एका Unit ची किंमत म्हणजे NAV.
सोपे उदाहरण: तुम्ही Groww App वर एखादा Mutual Fund बघता तेव्हा त्याची किंमत दिसते — उदा: ₹85.43. हीच त्या Fund ची NAV आहे. तुम्ही ₹1,000 गुंतवले तर तुम्हाला ₹1,000 ÷ ₹85.43 = 11.70 Units मिळतील.
वाचा: म्युच्युअल फंड म्हणजे काय?
NAV कशी Calculate होते? (How is NAV Calculated?)
NAV ची Formula अगदी सोपी आहे:
NAV = (Total Assets − Total Liabilities) ÷ Total Number of Units
उदाहरणाने समजूया:
एखाद्या Mutual Fund चे:
- Total Assets = ₹100 कोटी
- Total Liabilities = ₹2 कोटी
- एकूण Units = 10 कोटी
NAV = (₹100 कोटी − ₹2 कोटी) ÷ 10 कोटी = ₹9.80 प्रति Unit
| घटक | रक्कम |
|---|---|
| Total Assets | ₹100 कोटी |
| Total Liabilities | ₹2 कोटी |
| Net Assets | ₹98 कोटी |
| एकूण Units | 10 कोटी |
| NAV | ₹9.80 |
NAV कधी बदलते? (When Does NAV Change?)
Mutual Fund चा NAV दररोज बदलते.
Fund मध्ये असलेले Stocks, Bonds किंवा इतर Securities यांच्या Market किमती दररोज बदलतात — त्यामुळे NAV पण रोज बदलते.
SEBI चा नियम: प्रत्येक Mutual Fund ने आपले NAV दररोज संध्याकाळी 11 वाजेपर्यंत जाहीर करणे बंधनकारक आहे.
NAV कशावर अवलंबून असते?
- Fund मधील Stocks च्या किमती वाढल्या → NAV वाढते ↑
- Fund मधील Stocks च्या किमती घसरल्या → NAV कमी होते ↓
- Dividends मिळाले → NAV थोडी कमी होते
- नवीन गुंतवणूकदार आले → Units वाढतात पण NAV वर फरक नाही
सर्वात मोठा गैरसमज — कमी NAV म्हणजे स्वस्त फंड
हा सर्वात मोठा गैरसमज आहे — आणि बहुतेक Beginners ही चूक करतात!
बरेच लोक विचार करतात की कमी NAV असलेला Fund स्वस्त असतो आणि जास्त फायदा देतो — पण हे पूर्णपणे चुकीचे आहे.
उदाहरणाने समजूया:
| मुद्दे | Fund A | Fund B |
|---|---|---|
| NAV | ₹10 | ₹100 |
| तुमची गुंतवणूक | ₹1,000 | ₹1,000 |
| मिळालेल्या Units | 100 | 10 |
| 20% Return नंतर NAV | ₹12 | ₹120 |
| तुमची Value | ₹1,200 | ₹1,200 |
निष्कर्ष: दोन्ही Fund मध्ये Return सारखाच मिळाला! NAV कमी किंवा जास्त असणे महत्त्वाचे नाही — Fund चा Performance महत्त्वाचा आहे.
Fund निवडताना NAV नाही तर हे बघा:
- Fund चा 3 वर्षे, 5 वर्षे, 10 वर्षांचा Track Record
- Fund Manager चा अनुभव
- Expense Ratio
- तुमचा Investment Goal
SIP करताना NAV चा काय संबंध?
SIP मध्ये दर महिना तुमचे पैसे त्या दिवशीच्या NAV नुसार Units खरेदी केल्या जातात.
- NAV कमी असेल तेव्हा → जास्त Units मिळतात
- NAV जास्त असेल तेव्हा → कमी Units मिळतात
उदाहरण — ₹1,000 SIP:
| महिना | NAV | मिळालेल्या Units |
|---|---|---|
| जानेवारी | ₹50 | 20.00 |
| फेब्रुवारी | ₹40 | 25.00 |
| मार्च | ₹60 | 16.67 |
| एप्रिल | ₹55 | 18.18 |
याच प्रक्रियेला Rupee Cost Averaging म्हणतात — आणि हाच SIP चा सर्वात मोठा फायदा आहे! Market खाली असताना जास्त Units मिळतात, त्यामुळे Long Term मध्ये Average Cost कमी होतो.
NAV आणि Share Price मधला फरक (NAV vs Share Price)
| मुद्दे | NAV (Mutual Fund) | Share Price |
|---|---|---|
| किंमत कधी बदलते? | दिवसाच्या शेवटी एकदा | क्षणोक्षणी |
| कुठे विकत घेता येते? | AMC किंवा Investing App द्वारे | Stock Exchange वर |
| किंमत कशावर ठरते? | Fund च्या Assets वर | Demand & Supply वर |
| Demat Account लागते? | नाही | हो |
| Trading होते का? | नाही | हो, दिवसभर |
NAV कुठे बघावे? (Where to Check NAV?)
तुमच्या Mutual Fund चे NAV तुम्ही या ठिकाणी बघू शकता:
1. AMFI Website → amfiindia.com (सर्वात अधिकृत)
2. Fund House App/Website → SBI MF, HDFC MF, ICICI MF इ.
3. Investment Apps → Groww, Zerodha Coin, ET Money, Paytm Money
महत्त्वाचे मुद्दे (Key Takeaways)
✅ NAV म्हणजे Mutual Fund च्या एका Unit ची रोजची किंमत
✅ NAV दररोज Market नुसार बदलते
✅ कमी NAV म्हणजे चांगला Fund नाही — हा गैरसमज आहे
✅ Fund निवडताना Track Record, Expense Ratio आणि Goal बघा
✅ SIP मध्ये NAV चा जास्त विचार करण्याची गरज नाही — Rupee Cost Averaging आपोआप काम करते
✅ NAV AMFI Website वर रोज Check करता येते
वाचा: SIP म्हणजे काय?
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
Q. NAV जास्त असलेला Fund घ्यावा का कमी NAV असलेला? A. NAV वरून Fund निवडू नका. Fund चा Performance, Track Record आणि तुमचा Goal बघून निवडा. NAV ही फक्त Unit ची किंमत आहे, Fund च्या Quality चे माप नाही.
Q. NAV दिवसभरात बदलते का? A. नाही. Mutual Fund NAV फक्त दिवसाच्या शेवटी एकदाच जाहीर होते. Share Price सारखी क्षणोक्षणी बदलत नाही.
Q. NAV कमी असताना जास्त Units घेणे फायद्याचे आहे का? A. Units जास्त मिळतात हे खरे, पण Return टक्केवारीत सारखाच मिळतो. महत्त्वाचे म्हणजे Fund चा Performance, NAV नाही.
Q. Dividend दिल्यावर NAV कमी होते का? A. हो. Dividend दिल्यावर Fund च्या Assets कमी होतात त्यामुळे NAV थोडी कमी होते. म्हणूनच Growth Option Dividend Option पेक्षा चांगला असतो.
Q. नवीन Fund (NFO) मध्ये NAV ₹10 असते — हे स्वस्त आहे का? A. नाही! NFO मध्ये ₹10 NAV म्हणजे Fund नुकताच सुरू झालेला आहे. त्याचा कोणताही Track Record नाही. Established Fund नेहमी NFO पेक्षा चांगला असतो.
Disclaimer: या article मध्ये दिलेली माहिती केवळ शैक्षणिक हेतूसाठी आहे. हे Financial Advice नाही. म्युच्युअल फंड गुंतवणूक Market Risk च्या अधीन आहे. गुंतवणूक करण्यापूर्वी स्वतः संशोधन करा किंवा Certified Financial Advisor चा सल्ला घ्या. Past Returns हे Future Returns ची हमी देत नाहीत.
